Sau bữa ăn đơn sơ, cô dọn dẹp sơ rồi gọi hai đứa lên giường. Làng quê không có điện, đêm đến tối mịt, người dân cũng nghỉ sớm.
Dỗ con ngủ xong, cô lặng lẽ mở chiếc rương nhỏ dưới gầm giường. Đó là nơi cất giữ ký ức một đời – chiếc hộp gỗ màu trầm, bên trong được bọc bởi khăn tay trắng, có một đôi vòng tay vàng óng và một bức tranh cổ.
Trước lúc mẹ mất, đã dặn cô:
"Nếu không đến bước đường cùng, tuyệt đối đừng để người khác thấy thứ này."
Nhưng giờ thì sao? Đã ra ở riêng, trong tay chẳng còn gì ngoài hai đứa con nhỏ. Nếu không bán đi, cả nhà sẽ nhịn đói. Cô ngồi lặng hồi lâu, rồi trịnh trọng mở túi gấm lam ra.
Tua rua còn là chính tay cô thắt, bức tranh được cuộn lại cẩn thận. Dưới ánh trăng, hình ảnh hiện ra lờ mờ nhưng vẫn có khí chất phi phàm.
Không nỡ, nhưng không còn cách. Cô hít sâu, rồi gấp gọn lại, cất kỹ trong gói vải.
Đôi vòng vàng thì cô giấu vào khoảng hốc nhỏ ở đầu giường. Nơi này vốn là hộc tủ âm tường thời bố mẹ cô còn sống, giờ tủ bị dỡ rồi, chỉ còn khoảng trống lộ ra. Cô cạy hai viên gạch, nhét vòng vào, rồi ra cửa sổ lấy ít bùn đất trét lại, che kín như cũ.
Trời còn mờ sáng, gà chưa gáy, Liễu Vân Sương đã trở dậy. Cô rón rén mặc quần áo, chuẩn bị gói đồ.
Hứa Tri Tình tỉnh giấc, thấy mẹ tất bật, liền ngồi dậy dụi mắt hỏi:
"Mẹ, mẹ dậy sớm thế làm gì vậy ạ?"
Liễu Vân Sương vuốt tóc con, giọng dịu dàng:
"Hôm nay mẹ phải ra ngoài một chuyến. Lát nữa dậy, con mặc đồ cho Tri Ý, hôm qua còn hai củ khoai, hai chị em chia nhau ăn."
"Nhưng... mẹ đi đâu thế ạ?" – Hứa Tri Tình có chút sợ, ánh mắt ngập ngừng lo lắng.
"Mẹ lên huyện, định bán chút đồ, kiếm ít lương thực về. Tri Tình ngoan, nhớ kỹ lời mẹ: không mở cửa cho ai, kể cả người nhà họ Hứa. Chỉ riêng Tri Lễ, nếu con thấy là anh, mới được mở."
Nghe vậy, cô bé gật đầu, hiểu chuyện:
"Vâng... nếu ai hỏi, con sẽ nói mẹ lên núi hái rau rồi."
"Giỏi lắm."
Liễu Vân Sương kéo khăn trùm đầu, nhét kỹ bức tranh vào trong gói. Trước khi đi, cô hôn nhẹ hai đứa nhỏ, rồi lặng lẽ ra khỏi nhà.
Trời vẫn còn nhá nhem, sương mù phủ trên đồng ruộng.
Con đường đất gồ ghề, dẫn từ đội sản xuất Hồng Tinh tới huyện Tân Cùng, dài chừng hai mươi dặm.
Nếu cố đi nhanh thì khoảng 2 tiếng là đến nơi.
Liễu Vân Sương không dám lang thang cả ngày rồi mới về, phần vì sợ người ta dị nghị, phần vì đã hứa với con trai — để thằng bé đi đào rau dại, cô không thể nuốt lời. Chữ tín, dù nghèo đến đâu, cũng không thể mất.
Khi cô tới huyện thành, trời chỉ vừa hửng sáng, trên đường phố còn vắng hoe, chỉ lác đác vài chiếc xe đạp cũ kỹ đỗ trước các cửa hàng đóng kín. Cô dựa vào trí nhớ, men theo con đường nhỏ phía Đông, nơi có khu nhà cũ nát mà kiếp trước cô từng lui tới vài lần — chợ đen.
Chỗ này tuy không treo biển, nhưng người ra kẻ vào lại chẳng ít. Cô hòa vào dòng người, không lạc lõng cũng chẳng bị để ý nhiều.
Để tránh gây chú ý, cô không đi thẳng vào trong, mà lần theo mép đường, tìm một góc ít người rồi ngồi xổm xuống, cẩn thận trải tấm khăn gói trên đùi.
Chưa đầy năm phút, một thanh niên trẻ tuổi mặc áo sơ mi bạc màu, đầu đội mũ cối cũ kỹ đi tới, mắt láo liên nhìn quanh rồi cúi thấp người:
"Chị, trong bọc của chị là gì vậy?"
Liễu Vân Sương điềm tĩnh đáp: "Đồ tổ tiên để lại, muốn đổi lấy chút tiền sống qua ngày."
Cô không nói thật, nhưng cũng không hoàn toàn dối trá. Người kia rõ ràng là "người môi giới", chuyên đi dò hỏi và kết nối người mua – người bán. Dù là chợ đen, nơi này vẫn có những luật ngầm riêng.
"Gì thế, cho tôi coi thử?" Gã thanh niên hỏi tiếp, tay suýt nữa đã chạm vào khăn gói.
Liễu Vân Sương hơi nghiêng người né tránh: "Một bức tranh, không tiện mở ở đây."
Gã khẽ gật đầu, mắt sáng lên: "Tranh à, cái này phải tìm ông chủ Kiều mới biết giá. Chị có rảnh không? Đi theo tôi, chúng ta ra chỗ khác nói chuyện."
"Được."
Cô đồng ý rất nhanh. Dù trong lòng không tránh khỏi bất an, nhưng cô biết nơi này có quy củ, nếu không đã chẳng một mình dám mò tới.
Hai người đi vòng qua mấy ngõ nhỏ quanh co, tường gạch đổ nát lở loét, như thể chỉ cần một trận mưa lớn là sập hết. Liễu Vân Sương vừa đi vừa ngấm ngầm ghi nhớ đường lui, sẵn sàng bỏ chạy nếu thấy bất ổn.
Cuối cùng họ dừng trước một căn nhà trông chẳng khác gì đống hoang tàn.
"Chị đứng đợi ở đây."
Liễu Vân Sương gật đầu, ánh mắt liên tục quan sát khắp nơi.
Gã thanh niên gõ cửa, chỉ một lát sau có một người đàn ông khác, tầm tuổi hắn ra mở. Nhìn sơ là biết cũng không phải hạng lương thiện gì.
"Dẫn một con "phì ngưu" tới, muốn gặp ông chủ Kiều." Người kia nói xong liền nhìn về phía cô.
Từ khoảng cách đó, Liễu Vân Sương vẫn nghe rõ hai chữ “phì ngưu” — một cách gọi ẩn dụ của đám buôn chợ đen dành cho người đem đồ đáng giá đến. Cô siết chặt chiếc khăn gói trong tay, ngón tay nổi gân xanh.
Cô không phải phì ngưu. Cô là người đang liều mạng để sống tiếp.
Chỉ trong giây lát, cánh cửa lại mở ra.
"Chị, vào đi."
Liễu Vân Sương hít sâu một hơi, như thể đang nuốt cả cơn sợ hãi vào trong. Đây là cơ hội duy nhất của cô, cũng là con đường sống duy nhất của các con cô. Không thể lui được nữa.
Cô theo gã thanh niên bước vào sân nhỏ. Phòng chính có ánh đèn sáng lờ mờ. Gã chỉ tay: "Chị vào đó đi, ông chủ đang đợi."
Cô mở cửa, bước vào trong.
Phòng trong rất đơn sơ, nhưng sạch sẽ. Trên chiếc giường đất có một chiếc bàn vuông, phía sau bàn là một người đàn ông trẻ.
Anh ta chỉ khoảng hai mươi lăm tuổi, da trắng, mặt mũi khôi ngô, mày rậm mắt dài, thần thái lạnh nhạt.
Ánh mắt anh ta quét qua Liễu Vân Sương, hờ hững ra lệnh: "Ngồi đi."
Cô lắc đầu: "Không cần. Cậu là ông chủ Kiều?"
Anh ta không đáp, chỉ xoay xoay cặp hồ lô nhỏ trong tay, mắt liếc nhìn cô đầy ẩn ý: "Sao thế?"
Liễu Vân Sương hơi lúng túng: "Tôi cứ tưởng ông chủ Kiều là người lớn tuổi, không ngờ còn trẻ như vậy."
Người đàn ông vẫn không mảy may phản ứng, chỉ cất giọng lạnh như băng: "Đem ra xem."
